Liadain, Ailbhe cct

Le traidhfil blianta tá Leabhar Breac ag foilsiú scéalta ón tseanlitríocht, athinste agus maisithe. Comrac Liadaine ocus Cuirithir atá curtha ar fáil dúinn ag Ailbhe Ní Ghearbhuigh. Ní aistriúchán ón Sean Ghaeilge atá i gceist áfach, ach athinsint bunaithe ar an mbunscéal. Ach gnéithe agus dearcthaí nua san áireamh nuair a fheileann. 

Scéal maidir le rogha, rogha idir gairm crábhaidh agus lánúnachas, rogha idir clann agus creideamh. Dearcadh Liadaine sa treis san insint, í amhrasach go mbainfeadh caidreamh le Cuirithir dá saoirse agus go srianadh a héigse. 

Ach an tnúthán fós acu araon. Ceist gan réiteach. 

Tá an leabhar soléite, cé go n-admháim gur chuir Béarla na bhFileadh ag ransú foclóra anois is arís mé. Corr focal Fraincise sleamhnaithe isteach le miongháire aici, shílfeá. 

Thug mé suntas d'ainmneacha réaltbhuíonta a úsáidtear, tógtha as taighde Seán mac an tSíthigh mura bhfuil dul amú orm. 

Tá ealaín Chrissie Dervin thar a bheith suntasach. Líníochtaí dubh is bán don gcuid is mó, ach corr spota daithe. Colainn, briste go minic, ach ceiliúradh á dhéanamh orthu freisin. Iad uaireanta oscailte, cnámha agus orgáin le feiceáil. Neart naíonán! Tá an oiread sonraí ar gach leathanach ar a bhfuil léaráid. An nasc leis an insint follasach uaireanta, caolchúiseach uaireanta eile. 

Seoid eile ó Leabhar Breac, le cuir le leabharlann scéalta na mban ón seanlitríocht.

Liadain

Ailbhe Ní Ghearbhuigh 

64 lch, clúdach crua; 

ISBN 978-1-913814-85-4 

Feá litríochta

Bhí mé i sa sean léachtlann fisice i MoLI aréir, áit a bhí Ailbhe Ní Ghearbhuigh ag tabhairt Léacht Uí Chadhain.

An portach sa nualitríocht a bhí faoi chaibidil aici, i gcaint líofa a léirigh an t-eolas atá aici ar an litríocht chéanna.

Léacht Uí Chadhain a bhí i gceist, thosaigh Ailbhe amach le plé ghairid ar ghearrscéal an Chadhnaigh Ciumhais an Chriathraigh. Géibhinn an chriathrach do Mhuread, príomh phearsa an scéil.

Luaigh sí ansin go raibh sí ar an bportach le Jackie Mac Donnacha agus ar gcaorán le hEoghan Mac giolla Bhríde agus an sraith Ómós Áite á thaifeadadh.

Tá portaigh i bhformhór na nGaeltachtaí, agus go leor de mhuintir na Gaeltachta spléach orthu chun tithe a choinneáil teolaí. Rud a chuireann iad in adharca an dreama atá ag iarraidh an timpeallacht agus an bhithéagsúlacht a chaomhnú. Agus a thagann salach ar dlíthe Eorpacha, ar a laghad san dóigh a chuirtear i bhfeidhm abhus iad.

Is iomaí ról ag an bportach sa litríocht agus rinne Ailbhe tagairt do na dearcthaí éagsúla, ag tabhairt samplaí ó dhánta. Le leithéidí Jackie Mac Donnacha, Ceaití Ní Bheildiúin agus Nuala Ní Dhomhnaill. Filíocht fáiscthe as tírdhreach agus taithí saoil - agus an bogach ina thinfeadh agus ina dhúshlán.

Léacht iontach spéisiúil.