An Cruastóir & An Mhéar Fhada

Ní minic go léim drámaí, ach bhí fonn orm, nuair a chonaic mé sa leabharlann an leabhar seo, blaiseadh de shaothar Johnny Chóil Mhaidhc arís. Dhá dhráma lán de ghreann créúil. San Cruastóir (n -> r Chonamara arís!) tá seanfhear sprionlaithe i mbéal an bháis agus súil santach ag an chléir agus ag a ghiolla ar a stór. Casadh iontach in eireaball an dráma, a mhúineann ceachta nach miste faoi chraos, agus dílseacht clainne.

Drúis, deoch agus díomhaointeas sa dara dhráma, agus comhrá grinn den scoth ann.

Ní fhaca mé riamh aon chuid de shaothar Johnny Chóil Mhaidhc ar stáitse, mór an trua - agus ní fhaca mé ach giotaí beaga ar líne nó ar an teilifís. Bheadh fonn orm níos mó a fheiceáil mar is léir ó na drámaí seo go raibh cluas agus intinn ghéar aige, agus é in ann caint chréúil, chruinn, cuanna a chuir ar dhrámaí an ghnáthshaoil.

An Cruastóir & An Mhéar Fhada
Johnny Chóil Mhaidhc
Tagairt: ISBN 1 874700 09 5  

Buille faoi Thuairim Ríomhchláraitheora

A bhuí le BorrowBooks fuair mé leabhar Johnny Chóil Mhaidhc - Buille faoi Thuairim Gabha - ón Leabharlann.

Leabhar filíochta atá ann, ach ní liric atá i gceist - ach filíocht phobail, cuir síos ar imeachtaí an Phobail. Do cathróir cosúil liomsa, bheadh feidhm le roinnt nodanna agus notaí! Ach bhain mé taitneamh astu, cé go raibh méid airithe nár thuig mé na tagairtí iontu.

Tá an réamhrá spéisiúil:

"Tá daoine ann inniu a thugann filí orthu fhéin, ach is daoine eile a thugann ormsa é"

Tá sé an ghéar ar filí an lae inniu:

"Tá siad ag rá go bhfuil siad nua-aimseartha, ach má tá bhí Ádhamh is Éabh nua-aimseartha. Craiceann uile é, agus gan aon chraiceann air."

"Cén mhaith dhomhsa véarsa a scríobh mura dtéann sé i gcló, agus cén mhaith é a bheith i gcló mura léitear é, agus cén mhaith é a léamh mura dtuigtear é? Cá bhfuil an léitheoir inniu a d'éireodh dhá thóin ag cuartú foclóir Dhuinnín le brí nó míniú na bhfocal a fháil? - amháin gur corr theach a bhfuil Duinnín ann"

Táimse, dar ndóigh, ar an mbeagán go bhfuil cóip de Dhuinnín agam, agus bainim feidhm as. Nílim go hiomlán ar aon fhocal leis, mar sin. Tá áit ann do na filí atá ag brú teorainn na teangain, agus ag athmhúscailt focla ón suain, ag cuir cló nua orthu. Ach tá leithéidí Johnny Chóil Mhaidhc, filí na bpobail bheo, cuimhne agus coinsias na bpobail sin, riachtanach. Ar dheis Dé, i measc filí na nGael go raibh sé.

(Tá an streachailt idir an file liteartha scoile, agus an file mar ghuth an phobail ag dul i bhfad siar. Ceann de théamaí an Cléireach a bhí ann)