02 December 2011

Na ceolta ab ansa le Fionn

Spreag ceist ar fóram nua Daltaí mé chun dul sa tóir ar 'ceol na dtarluithe'. Is cosúil gurbh é James Stephens a mhúnlaigh an nath áirithe sin. Ach tháinig mé ar an sliocht seo as Feis Tigh Chonáin: tríd leabhar le Cormac Ó Cadhlaigh a tháinig mé air, agus is leis an leagan nua Ghaeilge (nach ionann go hiomlán agus an ceann eile).

‘Indis dam-sa’ ar Conán ‘na ceódla 7 na oirfitheadha is binde leat fuaruis ariamh.’ ‘Inneósat-sa sin duit,’ ar Finn.

‘An uair bhidh seacht ccatha na gnáthfhéine a n-aon-inadh 7 thógbait a ccraindgal ós a gceanduibh 7 buailuit na gaoithe glan-fuara ar feadh na ccraindgal 7 doníd treathan is tormán etorro, is dona ceólaibh is binne liom dá ccuala ariamh sin. Is bind liom fós an tan easgurthur teach mór na hAlmaine 7 tógthur na cuirnn comhóla dá ndáil ar maithuibh na Féine; is binn liom bloscadh donidh deireadh na ccoirnn ‘gá ttógbháil an uair sin. Is bind liom fós fogur na bfaoilinn 7 coigedal na gcorr 7 fuaim thuinderágha 7 comhrádh (firscarde) arscáth a sgéithe. Is bind liom fós guth na gcuachadh ‘sa céatteamain & sceamgal na muc agamuigmhoin daim Cerae a gcnoc Ruadh 7 nuallán sealga Doire Nouis 7 sgalguire loin Litreach Néid & mungur na glais-sreab 7 aphrán trí n-ingean Bic mic Buain 7  aphrán trí mac Eathach. Is bind liom fós tond fá thír amach 7 asteach. Is iat sin na fuaslaicthe na gceist do chuiris orm, a Chonán’ for Fionn.
"Innseosad-sa san duit," arsa Fionn.
"Nuair a bhídh seacht gcatha na gnáthféinne ar aon mháigh agus nuair a thógaid a crannghail ós a gcionn agus nuair a ghluaiseann an ghaoth glórach ghlanfuar tríotha agus thórsta, is róbhinn liom san. Agus nuair a leagtar na búird amach 'san tigh fleidhe againn i nAlmhain, agus nuair dháilid na dáileamhain na cuirn caomhghlana do mhaithibh na Féinne, an bloscbhéim dobheirid 'na dheire sin ag baint le bórdaibh na bruidhne, is róbhinn liom san.
Is binn liom foghar faoileann ag coigeadail na gcorr agus fuaim toinne Tráighlí, agus abhrán Mac Meardha, agus fead Mhic Lughaidh, agus dórd Fearstaraidh, agus guth na cuaiche an chéad mhí de samhradh, agus nuaill na scol i nDoire.

No comments: