26 August 2010

Reacaireacht Néill

D'eagraigh leabharlann an Chabháin ócáid as Gaeilge le linn na Fleidhe. Niall Tóibín ag léamh gearrscéalta de chuid Seán Mac Mathúna.
Duine tarraingteach is ea Niall, agus bhí slua maith ann - cé gur fhág dornán beag nuair a fógraíodh gurbh as Gaeilge a bheadh an imeacht! Dhá ghearrscéal ón leabhair Úlla a léigh sé.
Níl, go bhfios dom, aon scéal de chuid an údair léite agam. Dhá scéal den scoth a thug Niall chun beatha lena ghuth ealaíonta; scéal íogair faoi dhéagóir, gabhar agus leabhar1 - agus scéal eile faoi scoláire a thiteann - ní i ngrá, ach i ndrúis - le cailín aimsire.
Dhá scéal chumhachtach. Chuir reacaireacht Néill beocht iontu, agus d'imigh uair a chloig go gasta, taitneamhach. (Tá an closleabhar ar mo mhianliosta anois!)
Cuireadh roinnt ceisteanna (as Béarla don gcuid is mó) ar ina dhiaidh. Ina measc, an cheist cárbh as do Mhac Mathúna - agus dúirt an bhean scothaosta a d'fhiafraigh an cheist gurbh mór idir é agus Tomás Ó Criomhthain...(Sílim gur ghlac sí scannal ón scéal faoin skivvy agus an scoláire - bhí sé garbh, gáirsiúil - ach ionraic, réalaíoch freisin sílim. Agus cáineadh an chléir ann, agus é tuillte go maith acu).
Tá an saol bogtha ar aghaidh ó ré an tOileánaigh; is iontach an rud é údair a bheith ann chun an saol ilghnéitheach úd a léiriú, agus is iontaí fós reacairí paiteanta a bheith ann chun sprid bhreise a chuir i mbriathra na n-údar.

1Tá cuid den chéad scéal le clos anseo: (Grma, Seán!)

6 comments:

Seán said...

Tá dúil m'anama agam ina reacaireacht! B’fhéidir gur Leaca an Tí Mhóir an chéad scéal. Seo an closán agus seo an téacs (cliceáil "sliocht").

aonghus said...

B'ea.

Ní raibh mé ag iarraidh an iomarca a rá faoi na scéalta, mar go bhfuil casadh bhreá iontu.

Mise Áine said...

@ 'is iontach an rud é údair a bheith ann chun an saol ilghnéitheach úd a léiriú'

Aontaím! Go raibh maith agat, a Aonghuis - tá closleabhar ar mo liosta féin anois agam.

Mise Áine said...

Mar eolas duit, feictear dom nach bhfuil an nasc 'le clos anseo' ag obair, a Aonghuis.

aonghus said...

Is fíor dhuit. Is cosúil nach bhfuil sé ar fáil níos mó ar an suíomh. Tá cuid de ar fáil mar fhíseáin youtube, agus an nasc leasaithe agam dá réir.

ormondo said...

Bhaineas an-taitneamh as do thuairisc.

Dála an scéil, má ghlac an bhean scothaosta scannal ón ngearrscéal úd nach bhfuil na céad leathanaigh den Oileánach lán de thagairtí do chíocha?! ;-)