Rangú Page, turscar, agus focal beag draíochta

Rangú Page: Léaráid le Felipe Micaroni Lalli

Tá cáil Google (agus saibhreas lucht a bhunaithe!) bunaithe ar feabhas a inneall cuardaigh - ar an chaoi gurbh iad na torthaí is túisce a luann siad na cinn "is fearr". Tá breithiúnas Google bunaithe ar samhail matamaitice den idirlíon a d'fhorbair na bunaitheoirí ar an ollscoil agus atá ainmnithe as duine acu - Larry Page. Go bunúsach déantar anailís ar na nascanna idir leathanaigh idirlín agus tugtar luach do na leathnaigh de réir an méid naisc atá dírithe orthu, ach freisin de réir "luach" na leathnaigh atá ag nascadh leo; luach atá bunaithe ar an líon naisc atá ag teacht isteach sna leathanaigh sin. Tá cur síos níos iomláine ag Wikipedia (agus ós rud é gur algartam atá i gceist, is féidir muinín éigin a chuir ann - níl mothúcháin i gceist!) . Tugtar Rangú Page ar an algartam.

Ar ndóigh bíonn forbairt i gceist ar an algartam, agus bíonn Google ar a ndícheall lucht turscair a sheachaint sna torthaí. Ach is iad naisc airgeadra an idirlín. Mar sin, bíonn tóir ag lucht turscar ar naisc dá suímh ar mhaithe le boilsciú a dhéanamh ar "luach" a gcuid suímh. Sin an toisc, mar shampla, go mbíonn dris cosain an Captcha romhat agus trácht á fhágáil agat anseo. Dúshláin a bhíonn síor forbairt air, de bharr go mbíonn feidhmchláir lucht turscair ag siar forbairt freisin.

Tá ainm ag ealaín seo ag lucht turscair agus naisc a chuir is a bhaint - Search Engine Optimisation - cuíchóiriú do inneall cuardaigh.  Agus ansin atá dris chosain eile do lucht na Gaeilge - mar is ionann ceannlitreacha an scéim ola nathrach seo agus focail beag úsáideach - SEO!

Suíomh mór le rá is ea Twitter - agus mar sin tá lucht turscar gníomhach ann. Tá sé tugtha faoi deara agamsa agus ag giolcadóirí eile le Gaeilge gur geall le briocht nó ortha an focal úd "seo" - má bhaintear feidhm as i ngiolc, bíonn ar an bpointe cúpla leantóir nua ag duine. Ach is annamh Gaeilge, ná go deimhin ciall, ag na leantóirí seo!

Bím féin ar mo chroí díchill mar sin ag seachaint ortha na turscadóirí. Agus má sciorrann sé uaim, chuirim an ruaig ar an bpointe ar na leantóirí nua seo leis an cnaipe "Fógair ina thurscair"

Agus sin agaibh an frith-ortha!

Blúirín: Google, tiontú agus turscar

Ní minic go dtugaim na fógraí i Gmail faoi deara. Ach anois is arís tugann m'fhochomhfhios rud éigin faoi deara. A leithéidí seo abair: "Know Dhia ar na Cásca - Bíodh caidreamh nua pearsanta le Dia i ach cúpla nóiméad" - is léir go bhfuil turscadóirí creideamh ag baint feidhm as Google Translate anois. (An bhfuil ola nathrach níos measa ná sin ann?)

Ceann eile a chuir mearbhall orm ar feadh tamaill ná an fógra do ceardlann ar tromaíocht san láthair oibre. Ó tharla go mbíonn Google ag scagadh na r-phoist chun fógraí cuí a roghnú, bhain an ceann sin siar asam. Go dtí gur thug mé faoi ndeara go rabhas tar éis píosa oibre a thréaslú le duine trí "Bullaí fir" a scríobh.

Tá bealach le dul fós ag an tiontú uathoibríoch is léir. Ach b'fhéidir gur maith an rud sin; nó ní bheadh srian ar bith le díoltóirí ola nathrach.

Ní dhearmadfar do dhearmadaí digiteacha go deo!

Alt (fhada) ar an New York Times maidir leis an idirlíon, rúndacht agus cuimhne.

Níl aon rud rúnda ar an idirlíon; agus ní thig le duine smacht a choinneáil ar rudaí a'bhfearr leo dearmad a bheith déanta orthu.

Beidh sé tamall sula dtéann muid mar sochaí i ngleic leis na cúinsí nua seo. Táimid i bhfíor sráidbhaile ar líne:

Ach a'Kempis dá maireadh i mbaile chúlráideach
Bheadh a lochta go snasta ar theangacha sráide

Seán Mac Fheorais: I Sráidbhaile

Níl aon éalú ónár macghníomhartha ar líne. Mar sin, cuir dianghlas ar do mhéarchlár! Glac leis go bhfuil do chéile/máthair/bhainisteoir/pháiste ag léamh thar do ghualainn! Agus seachain an méid a scríobhann do lucht aitheantais fút!

Blúirín: An Fronta um Saoradh Sonraí

Bhí alt san Irish Times maidir le togra nua de chuid Google: an Data Liberation Front: Meitheal innealtóirí a bhfuil de cúram orthu é dhéanamh níos éasca sonraí a bhogadh isteach agus amach as táirgí Ghoogle - Blogger, mar shampla, nó Gmail.

Is maith liom an slí go bhfuil an t-eolas seo á lárnú acu, agus an obair atá ar bun.

(Táim tar éis mo bhlag a shábháil freisin, cé nach bhfuilim cinnte an mbeidh ar mo chumas an XML a scagadh go fiúntach. Go dtí seo bhíos ag tógáil cóip míosúil den leathanach líon - ach bhí na léirmheasanna in easnamh ansin)

Fáilte roimh Moltoirí!

Ó sceitheadh "liosta fada" na mblaganna atá istigh air an duais don úsáid is fearr don Ghaeilge i mBlag, is eol dom go bhfuilim air.

Mo bhuíochas don té a chuir isteach mé (ní mise a rinne - táim cúthail ;-))

Ach ciallaíonn sé go bhfuil sé do dhualgas ar roinnt daoine an bhlag seo a léamh.

Fearaim fáilte romhaibh. Tá súil agam go n-aimsíonn sibh ní éigin inspéise i rámhaille an amugha seo...

Gearrthóga gúgláilte

Scríobh Roseanne Smith píosa suimiúl i gcolún Gaeilge an Times inné maidir le ríomhaithne.
Tá costas ar siuntúis dom Times; an an ndrochuair ní ceann agam, leim an leagan clóite. Mar sin, ní thig liom nascadh leis ceal eolais. Má tá sintúis agat, bain triail as an nasc seo

2008-01-30 An téacs ar fáil ar shuíomh Roseanne anois:



De bharr nascleanúint ó mo chuntas statcounter, thug mé faoi ndeara go raibh an bhlag seo luaite mar Fhoinse i Wikipedia an Bhéarla de bharr an giota a scríos faoin gCléireach....gúgláilte arís.